Een overkapping geeft schaduw en dat is de eerste winst. Maar wie er op een hete dag onder zit, merkt dat het er ook benauwd kan worden: de zon is weg, de warmte niet. Een mistsysteem lost precies dat op, en een pergola blijkt er bouwkundig een prettige plek voor.
Het korte antwoord
Onder een overkapping hangt de lucht relatief stil, waardoor verdampingskoeling er langer effect houdt dan op een open terras. Hang de nozzles langs de constructie op ongeveer twee en een halve meter, boven de zithoek en niet boven de tafel, en zorg voor voldoende waterdruk. Het systeem valt weg in de constructie, dus er staat niets op de vloer.
Waarom een overkapping een gunstige plek is
Verdampingskoeling werkt door water te vernevelen in de lucht. Die druppels verdampen en onttrekken daarbij warmte, waardoor de lucht ter plekke koeler wordt.
Op een open terras waait die gekoelde lucht snel weg. Onder een overkapping gebeurt dat trager: er zijn een dak en vaak een of twee zijkanten die de lucht enigszins vasthouden. Het effect blijft daardoor langer op de plek waar je het wilt hebben.
Tegelijk is er genoeg luchtverversing om te voorkomen dat de luchtvochtigheid oploopt tot het punt waarop verdamping stokt. Dat is het probleem dat je binnenshuis wel hebt en hier niet. De achterliggende techniek staat in hoe werkt een ventilator met waterkoeling.
Waar je de leiding en de nozzles hangt
- Langs de balken of de rand van het dak, zodat de leiding uit het zicht wegvalt in de constructie.
- Op ongeveer twee en een halve meter hoogte. Lager en de druppels bereiken mensen voordat ze verdampt zijn, hoger en het effect verwaait voordat het beneden komt.
- Boven de zithoek, niet boven de eettafel. Nevel boven een gedekte tafel is zelden gewenst, ook als er niets nat wordt.
- Met de heersende windrichting mee, zodat de gekoelde lucht de zithoek in trekt in plaats van eruit.
- Uit de buurt van elektra en verlichting, met dezelfde vanzelfsprekendheid waarmee je dat bij een tuinslang zou doen.
Bij een dichte overkapping met drie wanden is één zijde openhouden verstandig. Volledig dicht en de lucht wordt op den duur wel vochtig.
Wat je vooraf moet regelen
Water. Een vaste aansluiting op de buitenkraan is de eenvoudigste route en voorkomt het bijvullen dat een losstaand apparaat vraagt.
Druk. Hoe fijner de nevel, hoe sneller de verdamping en hoe kleiner de kans op natte druppels op stoelen en tafels. Te weinig druk geeft grovere druppels, en dat is precies waar mensen over klagen. Controleer wat het systeem nodig heeft tegen wat jouw aansluiting levert.
Waterkwaliteit. Kalk zet zich af in de nozzles. In gebieden met hard water is periodiek doorspoelen of ontkalken geen optie maar onderhoud, anders lopen de nozzles langzaam dicht en wordt de nevel grover.
Hygiëne. Een systeem dat water vernevelt en daarna dagen stilstaat, verdient aandacht. Laat het niet met stilstaand water in de leiding staan tussen twee warme periodes. Wat daarbij komt kijken staat in waterkoeling en legionella.
Voor een vaste opstelling onder een pergola is het Garden Mist System hiervoor bedoeld. Wie liever iets verplaatsbaars heeft, of wisselende plekken in de tuin wil koelen, komt eerder uit bij een apparaat met een eigen tank zoals de Ventiwator Terras Pro.
Wat het wel en niet doet
Verwacht een merkbaar koeler gevoel in de zone onder de overkapping, geen airco-effect. Het verschil zit in de gevoelstemperatuur op de plek waar de nevel hangt, en dat neemt af naarmate je verder weg gaat zitten.
Bij hoge luchtvochtigheid, zoals op een drukkende dag voor onweer, werkt het minder goed. Dat is geen defect maar natuurkunde: de lucht kan dan minder vocht opnemen, dus er verdampt minder en er wordt minder warmte onttrokken.
En het blijft aanvullend op schaduw. Een mistsysteem onder een pergola waar de middagzon vol op de zithoek staat, moet vechten tegen instraling die je ook met een doek had kunnen wegnemen.
Veelgestelde vragen
Word je nat van een mistsysteem onder een pergola?
Bij voldoende druk en een hoogte van ongeveer twee en een halve meter niet. De druppels zijn dan fijn genoeg om te verdampen voordat ze iets bereiken. Grove druppels wijzen bijna altijd op te lage druk of vervuilde nozzles.
Werkt een mistsysteem ook onder een dichte overkapping?
Ja, mits er enige luchtverversing is. Houd bij een overkapping met meerdere wanden minstens één zijde open, anders loopt de luchtvochtigheid op en neemt het effect af.
Hoeveel water verbruikt zo’n systeem?
Dat hangt af van het aantal nozzles en de looptijd. Omdat het om vernevelen gaat en niet om sproeien, is het verbruik per uur beperkt in vergelijking met bijvoorbeeld tuinbesproeiing.
Kan ik het zelf ophangen?
De montage langs een pergola is in de meeste gevallen goed zelf te doen. De aandachtspunten zijn de hoogte, de aansluiting op de kraan en het uit de buurt houden van elektra en verlichting.
Verder lezen
Voor de bredere aanpak buiten is tuin en terras koelen op hete dagen het startpunt. De modellen vind je in de shop.


Comments are closed